Je schoenen vol zoutvlekken en modder na een natte fietsrit door Amsterdam — herkenbaar? Veel mensen grijpen dan naar WD-40 voor een snelle, glanzende oplossing. Lees dit nu: het werkt vaak wél direct, maar kan je schoenen op de lange termijn kapotmaken.
Ik merkte het zelf na één vergeten test: een paar nette leren laarzen die ik probeerde te beschermen, zagen er eerst beter uit en kregen binnen weken strepen en stug leer. In mijn praktijk zie ik mensen dat elke winter doen — en het probleem verergert.
Waarom WD-40 in je hoofd opkomt — en waarom het kort werkt
WD-40 is goedkoop, handig en verkrijgbaar bij Action, Gamma of Blokker voor ongeveer €5–8. Het is een allesreiniger-smeermiddel; daardoor lijkt het water en zout tegen te houden.
- Het verdrijft tijdelijk vocht en geeft een glanzende laag.
- Het lost zout- en vuilresten deels op, waardoor je schoen er even beter uitziet.
- Voor rubber en metalen ritsen is het vaak ongevaarlijk en effectief.
Het probleem: wat goed voelt in één nacht, kan je schoenen op lange termijn beschadigen.
De valkuilen die fabrikanten niet op de doos zetten
Fabrikanten van schoenen en leerproducten noemen dit zelden expliciet. Dat is niet per se een samenzwering — het is simpel: garantie en materiaalkennis zijn lastig te combineren met een universeel spray-product.
- WD-40 kan leer uitdrogen en barsten veroorzaken — vooral bij fijn leer en gevet leer.
- Het verwijdert beschermende oliën en coatings van schoenen, waardoor water en zout later dieper intrekken.
- Op suède en nubuck veroorzaakt het vlekken en viltachtige plekken die moeilijk te herstellen zijn.
- Het kan de ademende eigenschappen van moderne membranen (zoals Gore‑Tex) aantasten.
- Veel schoenmerken kunnen garantie weigeren als je ongeschikte middelen hebt gebruikt.
Wat ik in onderhoudsworkshops zie gebeuren
Ik zag nette, dure wandelschoenen die met WD-40 waren behandeld — ze stonden er glanzend bij, maar het leer voelde papierachtig. Na twee winters was de bovenlaag beschadigd en moesten ze naar de schoenmaker voor herstel.
Hoe je WD-40 wél verantwoord gebruikt (stap-voor-stap)
Als je het tóch wilt proberen — bijvoorbeeld op rubberzolen, metalen details of een snelle vlekbehandeling — doe dit.
- Stap 1: Test op een onzichtbaar stukje (hielrand of binnenzijde). Wacht 24 uur.
- Stap 2: Reinig eerst met een zachte borstel en lauw water; verwijder zout met 1 deel azijn : 2 delen water bij hardnekkige strepen.
- Stap 3: Spuit minimaal 20–30 cm afstand, niet druppen. Gebruik een doek om overtollig product direct af te nemen.
- Stap 4: Laat volledig drogen bij kamertemperatuur, uit de buurt van radiatoren.
- Stap 5: Conditioneer leer daarna met een aangenaam product (bijv. Saphir Renovateur of neutrale schoencrème) om uitdroging tegen te gaan.
- Stap 6: Voor suède — NIET spuiten. Gebruik speciale suèdesprays of een gum/borstel.
Waar je beter wél naar grijpt
In plaats van WD-40 kun je in Nederland makkelijk vinden:
- Nikwax en Saphir (online of bij schoenenzaken).
- Siliconen- of fluorcarbon-sprays voor textiel en Gore‑Tex (let op: geschiktheidslabel lezen).
- Beeswax of schoenwas voor snel waterafstotend effect op glad leer.
Snelle winterhack die ik zelf toepas — werkt beter dan alleen WD-40
Deze combo beschermt voor korte tochten door nat weer en vereist geen dure spullen.
- Benodigd: zachte doek, azijn, lauw water, schoenborstel, schoencrème of beeswax (Action of Hema heeft betaalbare opties).
- 1. Verwijder zout met azijn-oplossing (1:2). Veeg met zachte doek en laat drogen.
- 2. Behandel rubberen zolen/ritsen met een klein beetje WD-40 als je wilt — direct afnemen met doek.
- 3. Wrijf glad leer in met beeswax of schoencrème; verwarm zacht met je handen en buff op glans. Dit creëert een ademende, waterafstotende laag zonder leer uit te drogen.
Het werkt een beetje als het coaten van een jas: je maakt geen ondoorlaatbare plastic laag, maar je houdt water op afstand terwijl het materiaal blijft ademen.
De balans: wanneer je het wel of niet doet
- Gebruik WD-40 gerust op metalen ritsen, veterogen en rubberzolen.
- Vermijd het op fijn leer, suède, nubuck en Gore‑Tex zonder professioneel advies.
- Wil je zekerheid? Breng je favorieten naar een schoenmaker of kies goed beoordeelde verzorgingsproducten (€5–€25) die bij de schoen passen.
By the way: voor fietsers in de Randstad zijn water- en pekelvlekken het grootste probleem; een paar minuten onderhoud na elke rit voorkomt veel ellende.
Kort samengevat: WD-40 kan tijdelijk helpen, maar het is niet de schoenverzorger die fabrikanten verzwijgen — het is een ruw middel met risico’s voor leer en garantie. Gebruik het selectief en combineer met goede nazorg.
Wat is jouw grootste schoenblunder deze winter — heb je ooit WD-40 geprobeerd of zwoer je bij een ander product? Deel je tip hieronder.
